Regelgeving
RI&E en gevaarlijke stoffen: wat het Arbobesluit vereist
De Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) is voor elke werkgever verplicht onder de Arbowet. Werk je met gevaarlijke stoffen, dan stelt het Arbobesluit (hoofdstuk 4) aanvullende eisen: een nadere, specifieke beoordeling van de risico's van die stoffen.
Wat is de 'nadere inventarisatie'?
De algemene RI&E brengt de risico's op hoofdlijnen in kaart. Voor gevaarlijke stoffen is dat niet genoeg. De nadere inventarisatie vraagt om een beoordeling per stof en per blootstellingssituatie: welke stoffen, bij welke taken, via welke blootstellingsroutes (inademing, huid), in welke hoeveelheden en met welke duur.
Het doel is geen verzameling VIB's, maar een onderbouwd oordeel over het risico op elke werkplek — en de maatregelen die daarbij horen.
Van gevaar naar maatregel
1. Inventariseer de stoffen. Begin bij de veiligheidsinformatiebladen. De gevarenclassificatie (H-zinnen), fysische toestand en grenswaarden vormen de basis.
2. Beoordeel de blootstelling. Combineer het gevaar met de manier waarop er daadwerkelijk mee wordt gewerkt. Een gevaarlijke stof in een gesloten systeem vormt een ander risico dan dezelfde stof in een open proces.
3. Kies beheersmaatregelen volgens de arbeidshygiënische strategie. De volgorde is wettelijk vastgelegd: bronmaatregelen (eliminatie, vervanging) gaan vóór technische maatregelen, die gaan vóór organisatorische maatregelen, en PBM zijn het sluitstuk — niet het uitgangspunt.
4. Borg en herhaal. Maatregelen moeten worden vastgelegd, gecommuniceerd (bijvoorbeeld via een werkplekinstructiekaart) en periodiek herzien.
Strengere eisen voor CMR-stoffen
Voor kankerverwekkende, mutagene en voor de voortplanting giftige stoffen (CMR) gelden aanvullende verplichtingen, waaronder een vervangingsplicht waar dat technisch mogelijk is (Arbobesluit art. 4.17), extra eisen aan de RI&E (art. 4.13) en een lijst van blootgestelde werknemers (art. 4.15). Houd deze stoffen apart in beeld.
Veelgemaakte fouten
Een veelvoorkomende tekortkoming is een RI&E die blijft steken bij het verzamelen van VIB's, zonder vertaalslag naar het werkelijke risico en concrete maatregelen. Ook ontbreekt vaak de herleidbaarheid: bij een inspectie moet je kunnen laten zien hóe je tot jouw oordeel bent gekomen.
Hoe Chemspark helpt
Chemspark helpt bij de stap van VIB naar beoordeling. Na een korte screening per product bepaalt het met jouw antwoorden het risiconiveau voor inademing, huid en brand en explosie, met een herleidbare onderbouwing. Waar dat nodig is, reken je per component een kwantitatieve schatting uit. CMR-stoffen herkent Chemspark aan de H-zinnen en aan bestanddelen op de SZW-lijst. De CMR-registratie leg je vast onder de screening, en het snelle rapport CMR-register zet alles in één overzicht. Zo bouw je de nadere inventarisatie van jouw RI&E gestructureerd en aantoonbaar op.
Related Articles
Compliance
CMR-registratie: welke producten tellen mee en wat leg je vast?
Werken medewerkers met kankerverwekkende, mutagene of reprotoxische stoffen, dan vraagt het Arbobesluit om een registratie. Lees welke producten eronder vallen, waarom ook een gewone kit kan meetellen, wat er in de registratie hoort en waar het in de praktijk misgaat.
Best practices
De werkplekinstructiekaart (WIK): van VIB naar een instructie die op de werkvloer wél gelezen wordt
Een VIB is geschreven voor de veiligheidskundige, niet voor de medewerker die het vat opent. Lees wat de wet vraagt, wat er op een goede werkplekinstructiekaart staat, wat je beter weglaat en hoe je je kaarten actueel houdt.
Best practices
Veiligheidsinformatieblad (VIB): wat het is, hoe je het leest en hoe je VIB-beheer op orde krijgt
Een veiligheidsinformatieblad vertelt je welke gevaren een stof heeft en hoe je er veilig mee werkt. Lees wat er in de zestien rubrieken staat, welke er op de werkvloer toe doen, en hoe je je VIB-beheer actueel en herleidbaar houdt.