RI&E en gevaarlijke stoffen: wat het Arbobesluit vereist
De Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) is voor elke werkgever verplicht onder de Arbowet. Werk je met gevaarlijke stoffen, dan stelt het Arbobesluit (hoofdstuk 4) aanvullende eisen: een nadere, specifieke beoordeling van de risico's van die stoffen.
Wat is de 'nadere inventarisatie'?
De algemene RI&E brengt de risico's op hoofdlijnen in kaart. Voor gevaarlijke stoffen is dat niet genoeg. De nadere inventarisatie vraagt om een beoordeling per stof en per blootstellingssituatie: welke stoffen, bij welke taken, via welke blootstellingsroutes (inademing, huid), in welke hoeveelheden en met welke duur.
Het doel is geen verzameling VIB'en, maar een onderbouwd oordeel over het risico op elke werkplek — en de maatregelen die daarbij horen.
Van gevaar naar maatregel
1. Inventariseer de stoffen. Begin bij de Veiligheidsinformatiebladen. De gevarenclassificatie (H-zinnen), fysische toestand en grenswaarden vormen de basis.
2. Beoordeel de blootstelling. Combineer het gevaar met de manier waarop er daadwerkelijk mee wordt gewerkt. Een gevaarlijke stof in een gesloten systeem vormt een ander risico dan dezelfde stof in een open proces.
3. Kies beheersmaatregelen volgens de arbeidshygiënische strategie. De volgorde is wettelijk vastgelegd: bronmaatregelen (eliminatie, vervanging) gaan vóór technische maatregelen, die gaan vóór organisatorische maatregelen, en PBM zijn het sluitstuk — niet het uitgangspunt.
4. Borg en herhaal. Maatregelen moeten worden vastgelegd, gecommuniceerd (bijvoorbeeld via een werkplekinstructiekaart) en periodiek herzien.
Strengere eisen voor CMR-stoffen
Voor kankerverwekkende, mutagene en voor de voortplanting giftige stoffen (CMR) gelden aanvullende verplichtingen, waaronder een vervangingsplicht waar dat technisch mogelijk is en een blootstellingsregistratie (Arbobesluit art. 4.13). Houd deze stoffen apart in beeld.
Veelgemaakte fouten
Een veelvoorkomende tekortkoming is een RI&E die blijft steken bij het verzamelen van VIB'en, zonder vertaalslag naar het werkelijke risico en concrete maatregelen. Ook ontbreekt vaak de herleidbaarheid: bij een inspectie moet je kunnen laten zien hóe je tot jouw oordeel bent gekomen.
Hoe Chemspark helpt
Chemspark zet de stap van VIB naar beoordeling: per component voert het een kwalitatieve risicobeoordeling uit voor inademing, huid en brand- en explosiegevaar, met een herleidbare onderbouwing. CMR-stoffen worden automatisch herkend en in een apart register gezet. Zo bouw je de nadere inventarisatie van jouw RI&E gestructureerd en aantoonbaar op.
Related Articles
Veiligheidsinformatieblad (VIB): wat het is, hoe je het leest en hoe je VIB-beheer op orde krijgt
Een veiligheidsinformatieblad vertelt je welke gevaren een stof heeft en hoe je er veilig mee werkt. Lees wat er in de zestien rubrieken staat, welke er op de werkvloer toe doen, en hoe je je VIB-beheer actueel en herleidbaar houdt.
Voorbereiden op een inspectie gevaarlijke stoffen: zo is je dossier op orde
Een inspecteur van de Nederlandse Arbeidsinspectie kan onaangekondigd langskomen. Werk je met gevaarlijke stoffen, dan wil je dossier op orde zijn: actueel, herleidbaar en vindbaar. Deze checklist laat zien waar de inspecteur op let en hoe je je voorbereidt.
Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS): wat de wet van je bedrijf verwacht
ZZS zijn de stoffen met de grootste risico's voor mens en milieu. Lees welke verplichtingen gelden, hoe de ZZS-lijst zich verhoudt tot SVHC en wat je concreet moet doen.